Jan Kochanowski i Jego Dzieci: Życie Rodzinne Poety Oczami Historii

Co z tym czarnoleskim domem?

Choć nazwisko Jan Kochanowski większości Polaków kojarzy się z mądrym, brodatym poetą renesansu, noszącym czapkę z daszkiem (wiemy, renesans był awangardowy), to rzadziej zastanawiamy się, jak wyglądało jego życie prywatne. A szkoda! Bo życie domowe ojca polskiej literatury bywało bardziej dramatyczne, wzruszające, a często nawet zabawniejsze niż niejeden tomik jego fraszek. Przyjrzyjmy się zatem temu, jak wyglądało życie rodzinne Jana Kochanowskiego – z nutą humoru i odrobiną historii.

Miłość po renesansowemu

Jan Kochanowski był nie tylko poetą, ale i kochającym mężem. Ożenił się z Dorotą Podlodowską z dworu magnackiego w Sycynie – kobietą inteligentną, zaradną i, jak na tamte czasy, dość postępową. Małżeństwo to nie było tylko formalnością – Kochanowski naprawdę pokochał swoją żonę. Ich związek był nie tylko źródłem rodzinnego ciepła, ale i inspiracją do wielu utworów. Gdyby żyli dziś, zapewne mieliby wspólne konto na Instagramie z filtrami w stylu CzarnolasVintage i podpisami typu „on pisze fraszki, ja piszę historię naszej rodziny”.

Jan Kochanowski dzieci – mała armia i wielkie serce

Rodzina Kochanowskich była liczna, jak przystało na szlacheckie czasy, w których „więcej dzieci = lepszy system emerytalny”. Jan i Dorota mieli aż siedmioro potomstwa. Choć przez źródła przebijają się różne liczby, historycy najczęściej przyjmują, że było ich siedmioro, z czego dwie córki odcisnęły szczególne piętno na życiu poety. Niestety, nie dla wszystkich dzieci los był łaskawy.

I tu wchodzimy na poważniejszy grunt. Najbardziej znana tragedia w życiu Jana Kochanowskiego związana jest ze śmiercią jego ukochanej córeczki, Urszuli. Dziewczynka zmarła w wieku zaledwie dwóch i pół roku, a śmierć ta była dla poety ciosem, po którym – mimo renesansowego optymizmu – ciężko się pozbierał.

Treny – poezja, która porusza serca od pokoleń

Kiedy życie przewróciło się Kochanowskiemu do góry nogami, a racjonalizm zawiódł, nie pozostało mu nic innego, jak sięgnąć po pióro. Owocem cierpienia były „Treny” – cykl dziewiętnastu utworów żałobnych napisanych po śmierci Urszuli. Wbrew ówczesnym literackim konwenansom (bo przecież pisać lamenty po śmierci Dziecka? Do tej pory tylko po wielkich mężach stanu!), Jan Kochanowski dzieci swoje, a szczególnie Urszulkę, uczynił głównymi bohaterami jednych z najpiękniejszych i najbardziej osobistych dzieł polskiej literatury.

„Treny” są do dziś cytowane, analizowane i przeżywane przez kolejne pokolenia. Kochanowski pokazał w nich dobitnie, że życie prywatne, rodzinne, te codzienne i najbliższe emocje są nie mniej ważne niż sprawy państwowe czy filozoficzne. A przy okazji z lekkością poetycką złamał kilka literackich tabu.

Mały Czarnolas, wielka historia

Kochanowski osiadł w swojej rodzinnej posiadłości w Czarnolesie i właśnie tam znajdował inspirację do pisania. Dom, pełen dziecięcego śmiechu (i czasem płaczu), był zarazem osobistym azylem poety, jak i jego niekończącą się inspiracją. Można powiedzieć, że każde skrzypienie podłogi, każdy śmiech Urszuli, każda rozmowa z Dorotą, wpisały się w karty polskiej literatury.

Zresztą, kto wie – być może w przerwie między pisaniem „Odprawy posłów greckich” a redagowaniem fraszek, Kochanowski musiał też zmierzyć się z przewijaniem niemowlaka lub marudzeniem dorastających córek. Jak każdy rodzic – nie miał łatwo. Ale jak każdy renesansowy tata-poeta – dorzucił do tego refleksję, rymy i talent, z którego korzystamy aż po dziś dzień.

Zatem nie tylko Jan Kochanowski dzieci swoje opłakiwał i kochał, ale też uczynił z nich bohaterów swojego życia i twórczości – co czyni go nie tylko wielkim poetą, ale też całkiem przyzwoitym tatą.

Gdy myślimy dziś o Kochanowskim, warto pamiętać, że był nie tylko literackim tuzem, ale i człowiekiem z sercem na dłoni – dla swojej żony, swoich dzieci i dla każdej duszy, której przyszło kiedyś zmierzyć się z bólem straty.

Przeczytaj więcej na: https://womenmag.pl/jan-kochanowski-dzieci-rodzina-i-zycie-prywatne-poety/